Bir bakışta
- İç açılar toplamı 180°; bir dış açı, komşu olmayan iki iç açının toplamıdır.
- Bir kenar, diğer iki kenarın farkından büyük, toplamından küçüktür.
- Dik üçgende a² + b² = c²; sık üçlüler 3-4-5, 5-12-13, 8-15-17.
- 30-60-90 üçgeninde kenarlar 1 : √3 : 2, 45-45-90 üçgeninde 1 : 1 : √2.
- Benzerlik oranı k ise alanlar oranı k²'dir.
Konu nedir?
Bir dikdörtgenin köşegenini çizdiğinde iki dik üçgen, bir çemberin merkezini bir kirişin uçlarına birleştirdiğinde ikizkenar bir üçgen elde edersin. Üçgenlerin KPSS geometrisinin temeli olmasının nedeni budur: dörtgen, çember ve analitik geometri soruları da çoğu zaman bir üçgene indirgenerek çözülür. Konu açı bağıntılarını, dik üçgenlerdeki kenar ilişkilerini, alan formüllerini ve benzerliği kapsar. KPSS'de genelde şöyle sorulur: bir dik üçgende bilinmeyen kenar ya da yükseklik, paralel doğrular arasındaki açılar ya da benzer üçgenlerde alan oranı.
Bilmen gerekenler
- Doğruda açılar: Doğru açı 180°, tam açı 360°'dir. Ters açılar eşittir. Paralel iki doğruyu kesen bir doğrunun oluşturduğu yöndeş ve iç ters açılar eşittir.
- Üçgende açılar: İç açıların toplamı 180°, dış açıların toplamı 360°'dir. Bir dış açı, kendisine komşu olmayan iki iç açının toplamına eşittir.
- Açı-kenar ilişkisi: Büyük açının karşısında büyük kenar bulunur. Üçgen eşitsizliği: bir kenar, diğer iki kenarın farkından büyük, toplamından küçüktür.
- Özel üçgenler: Pisagor bağıntısı dik üçgende a² + b² = c². Sık kullanılan kenar üçlüleri 3-4-5, 5-12-13, 8-15-17 ve katlarıdır. 30-60-90 üçgeninde kenarlar 1 : √3 : 2, 45-45-90 üçgeninde 1 : 1 : √2 oranındadır. İkizkenar üçgende taban açıları eşittir.
- Alan: Alan = taban · yükseklik / 2. Dik üçgende alan, dik kenarların çarpımının yarısıdır. Kenarı a olan eşkenar üçgenin alanı a²√3 / 4.
- Hipotenüse ait yükseklik: Dik üçgende alanı iki yoldan yaz: dik kenarlar çarpımı = hipotenüs · yükseklik.
- Benzerlik: Açıları eşit olan üçgenler benzerdir; karşılıklı kenarlar orantılıdır. Benzerlik oranı k ise alanlar oranı k²'dir.
Sık yapılan hatalar
- Dış açıyı, komşu iç açının bütünleri yerine başka bir iç açıyla karıştırmak.
- Pisagor bağıntısını dik olmayan üçgene uygulamak.
- Benzer üçgenlerde alan oranını kenar oranıyla aynı almak.
- Yüksekliği tabana dik olmayan bir kenarla karıştırmak.
Nasıl çalışmalı?
Geometri görerek öğrenilir: her kuralı küçük bir karalama çizimiyle çalış ve soru çözerken şekli kendi kâğıdına yeniden çiz. Kitaptaki şekle bakarak çözmek, yüksekliği ya da dik açıyı gözden kaçırmayı kolaylaştırır. 3-4-5, 5-12-13, 8-15-17 üçlülerini ve 30-60-90, 45-45-90 oranlarını küçük bir kartta topla, bir hafta boyunca kısa aralarda gözden geçir. Konuyu üç akşama böl: açılar, özel üçgenler, alan ve benzerlik. Sonra haftada bir karma geometri testi çöz.
Çözümlü örnek soru
Önce kendin çöz, sonra şıkkını seç.
Dik kenar uzunlukları 6 cm ve 8 cm olan bir dik üçgende, hipotenüse ait yüksekliğin uzunluğu kaç cm'dir?
Cevap B. 6-8-10, 3-4-5 üçlüsünün iki katıdır; hipotenüs √(36 + 64) = 10 cm. Alanı iki yoldan yaz: dik kenarlarla 6 · 8 / 2 = 24 cm², hipotenüs ve yükseklikle 10 · h / 2 = 24. Buradan h = 4,8 cm.
Kendini dene
Kenarları 2 cm, 3 cm ve 6 cm olan bir üçgen çizilebilir.
Benzerlik oranı 2 olan iki üçgenin alanları oranı da 2'dir.
Dik kenarları 5 ve 12 olan dik üçgenin hipotenüsü 13'tür.
Bu konudan daha fazla soru çöz
Soru havuzunda Geometri: Açılar ve Üçgenler soruları seni bekliyor. Yanlışların kendiliğinden deftere düşer, plan zayıf olduğun konuyu öne alır.
Sık sorulanlar
Hangi özel üçgenleri ezberlemeliyim?
3-4-5, 5-12-13 ve 8-15-17 dik üçgenleri ile 30-60-90 ve 45-45-90 üçgenlerinin kenar oranlarını bilmek, birçok soruyu uzun hesaba girmeden çözmeni sağlar.
Geometri: Açılar ve Üçgenler konusuna ne kadar zaman ayırmalıyım?
modepick planında bu konu 3 çalışma bloğu (blok başına yaklaşık 45 dakika) olarak yer alır; zayıfsan plan bu süreyi artırır, iyi biliyorsan kısa bir yoklamayla geçer.