Konu nedir?
aⁿ, a sayısının n kez kendisiyle çarpımıdır. Üs kuralları, büyük sayılarla uğraşmadan işlemi sadeleştirmeni sağlar.
Bilmen gerekenler
- aᵐ · aⁿ = aᵐ⁺ⁿ, aᵐ / aⁿ = aᵐ⁻ⁿ, (aᵐ)ⁿ = aᵐ·ⁿ.
- aⁿ · bⁿ = (a · b)ⁿ: üsler eşitse tabanlar çarpılır.
- a⁰ = 1 (a ≠ 0), a⁻ⁿ = 1 / aⁿ.
- Negatif taban: (−2)⁴ = 16 ama −2⁴ = −16; parantez belirleyicidir.
- Üslü denklem: Tabanları eşitle, üsleri eşitle: 2ˣ = 8 = 2³ ise x = 3.
- Sıralama: Tabanları ya da üsleri eşitleyip karşılaştır.
Sık yapılan hatalar
- aᵐ + aⁿ'yi aᵐ⁺ⁿ sanmak (kural yalnız çarpmada geçerli).
- Negatif üssü negatif sayı sanmak: 2⁻² = 1/4, negatif değildir.
- Parantezsiz negatif tabanda işareti yanlış almak.
Nasıl çalışmalı?
2, 3 ve 5'in ilk kuvvetlerini ezbere bil (2¹⁰ = 1024'e kadar). Toplamalı ifadelerde ortak çarpan parantezine almayı dene: 2ˣ⁺¹ + 2ˣ = 3 · 2ˣ.
Çözümlü örnek soru
2ˣ = 8 ve 3ʸ = 9 olduğuna göre x · y kaçtır?
Çözümü göster
Cevap B. 8 = 2³ olduğundan x = 3; 9 = 3² olduğundan y = 2. x · y = 3 · 2 = 6.
Sık sorulanlar
Sıfırın sıfırıncı kuvveti kaçtır?
0⁰ tanımsızdır; sınavlarda a⁰ = 1 kuralı a ≠ 0 için kullanılır.
Üslü Sayılar konusuna ne kadar zaman ayırmalıyım?
modepick planında bu konu 3 çalışma bloğu (blok başına yaklaşık 45 dakika) olarak yer alır; zayıfsan plan bu süreyi artırır, iyi biliyorsan kısa bir yoklamayla geçer.